HAREKETLİLİK, YER VE BEDEN: BEŞERİ COĞRAFYANIN HÜMANİST MİRASINI POSTHÜMANİST BİR ÇERÇEVEDE YENİDEN DÜŞÜNMEK

Author :  

Year-Number: 2026-31
Language : Türkçe
Subject : Beşeri ve İktisadi coğrafya
Number of pages: 109-120
Mendeley EndNote Alıntı Yap

Abstract

Bu makale, hareketlilik ve yer kavramlarının posthümanist bir kuramsal çerçeve içinde yeniden kavramsallaştırılmasının hem epistemolojik hem de toplumbilimsel açıdan zorunlu olduğunu ileri sürmektedir. Tuan, Massey, Cresswell ve Seamon'ın öncülük ettiği hümanist gelenek, mekânsal deneyim, anlam üretimi ve aidiyet duygusunu çözümlemenin odağına yerleştiren köklü bir kavramsal birikim tesis etmiştir. Bununla birlikte çağdaş göç pratikleri bu birikimin açıklama kapasitesini yapısal düzeyde sorgulamaktadır: biyometrik gözetim sistemleri, algoritmik karar mekanizmaları ve dijital kimlik altyapıları, hareketliliğin ve yerin üretim süreçlerinde insan öznesinin yanı sıra kurucu belirleyenler olarak işlev görmektedir. Whatmore'un insan-ötesi coğrafya perspektifinden, Braidotti'nin posthümanist kuramsal konumlanmasından, Haraway'in siborg metaforundan ve Latour'un aktör-ağ teorisinden beslenen bu makale, iki özgün kavramsal öneri geliştirmektedir: algoritmik yer ve bölünmüş beden. Söz konusu kavramlar, beşerî coğrafyanın hümanist mirasını dışlamak yerine onu insan-dışı aktörleri kapsayacak biçimde genişletmeyi hedeflemektedir.

Keywords

Abstract

This article argues that reconceptualizing mobility and place within a posthumanist theoretical framework is both epistemologically feasible and sociologically necessary. The humanist tradition pioneered by Tuan, Massey, Cresswell, and Seamon has established a robust conceptual foundation centering spatial experience, meaning, and belonging. Yet contemporary migration practices fundamentally challenge this tradition: biometric surveillance systems, algorithmic decision-making mechanisms, and digital identity infrastructures now operate as constitutive forces alongside the human subject. Drawing on Whatmore's more-than-human geography, Braidotti's posthumanist theory, Haraway's cyborg metaphor, and Latour's actor-network theory, this article develops two original conceptual propositions: algorithmic place and the divided body. Rather than negating the humanist legacy, these concepts aim to extend it by incorporating non-human actors and technological subjectivities.

Keywords


                                                                                                                                                                                                        
  • Article Statistics